"Chí Phèo - Nam Cao" lên thơ Hồ Tịnh Văn

Giáo sư Nguyễn Lân Dũng đã khen bài thơ "Chí Phèo - Nam Cao" của nhà thơ nữ Hồ Tịnh Văn: "Hay đến bất ngờ, chưa ai làm được mà con đã làm được".

"Truyện ngắn Chí Phèo, nguyên có tên là Cái lò gạch cũ, khi in thành sách lần đầu năm 1941 ( Nhà Xuất bản Đời mới - Hà Nội tự ý đổi tên là Đôi lứa xứng đôi). Đến khi in lại trong tập Luống cày (do Hội Văn hóa cứu quốc xuất bản, Hà Nội, 1946) Nam Cao đặt lại tên là Chí Phèo. Nam Cao bắt đầu sáng tác từ năm 1936, nhưng đến tác phẩm Chí Phèo, nhà văn mới khẳng định được tài năng của mình. Chí Phèo là một kiệt tác trong văn xuôi Việt Nam hiện đại, một truyện ngắn có giá trị hiện thực và nhân đạo sâu sắc, mới mẻ, chứng tỏ trình độ nghệ thuật bậc thầy của một nhà văn lớn.

Cố nhà văn Nam Cao

Thời gian 1941 - 1944 là thời sáng tác sung mãn và có hiệu quả nhất trong đời viết văn của Nam Cao. Cố nhiên ngòi bút viết văn của Nam Cao không đạt kỷ lục nào về số lượng, về độ dài hay độ dày. Cái mà ông đạt tới đỉnh cao là chất lượng mới: chất lượng ngôn ngữ nghệ thuật, chất lượng tư duy xã hội và tư duy văn học. Chí Phèo cũng đã từng được lên phim, kịch nói được khán giả đón nhận nồng nhiệt.

Chí Phèo của Nam Cao lên phim

Nhà thơ, cô giáo Hồ Tịnh Văn ( Giáo viên dạy Văn Trường THPT Nguyễn Hữu Cảnh, TP Biên Hòa, Đồng Nai) cho biết: “Tôi thật sự ám ảnh bởi cái chết cuối truyện của Chí Phèo quá đớn đau cho thân phận người nông dân bị từ chối quyền làm người và cũng là một trong những tác phẩm nằm lòng trong chương trình phổ thông của bao thế hệ học sinh. Tôi cũng trong số đó và còn yêu Chí Phèo hơn khi được dạy tác phẩm trong chương trình lớp 11”

Cô giáo - nhà thơ Hồ Tịnh Văn

Thế rồi vì yêu tác phẩm quá, cảm xúc trong lòng tuôn trào mà nhà thơ Hồ Tịnh Văn đã viết một mạch bằng thơ lục bát câu chuyện này. Khi đăng lên blog Tiếng Việt, Giáo sư Nguyễn Lân Dũng đã khen: "Hay đến bất ngờ, chưa ai làm được mà con đã làm được" 

Cô giáo Hồ Tịnh Văn và học trò

Nhà thơ – cô giáo Hồ Tịnh Văn muốn gửi bài thơ này tới các em học sinh giúp các em học dễ thuộc và dễ nhớ. Xin giới thiệu bài thơ đặc biệt này đến độc giả Sandien24h.vn

CHÍ PHÈO-NAM CAO

Chí Phèo là đứa con hoang

Được làng Vũ Đại cưu mang nên người.

Hai mươi tuổi, cũng  tươi cười

Cũng mơ ước, như mọi người hằng mơ...

"Có căn nhà nhỏ đơn sơ

Chồng lo cày cuốc, be bờ sớm trưa

Nuôi thêm đàn lợn nhỏ vừa

Vợ chồng êm ấm nắng mưa dãi dầu"

Nhưng rồi sự cố từ đâu

Bà Ba gọi tới bóp đầu, bóp chân

Chí ta lòng dạ bần thần...

Lý Kiến bắt gặp, phân trần làm sao?

Ghen tuông Lý Kiến dâng trào

Nhà tù rộng cửa đón chào Chí ngay.

Ra tù, ngực chạm trổ đầy,

Răng cạo trắng hớn, ra tay chơi bời

Đầy tớ Lý Kiến một thời

Giờ đây Bá Kiến róc đời tinh ranh

Biến Chí thành quỷ, lưu manh

Tay sai đắc lực, đàn anh côn đồ

Bá Kiến là kẻ mưu mô

Đẩy Chí rơi xuống lại vồ Chí lên

Chí giờ say rượu liên miên

Sống trong men rượu làm phiền người dân

Rạch mặt, ăn vạ, hành nhân

Say - ăn, say- ngủ toàn phần là say

Tự Lãng mời rượu chiều nay

Chí lại say khướt, mới hay ra về

Thị Nở dở tỉnh, dở mê

Ngủ bên gốc chuối đường về lều tranh

Chí Phèo - Thị Nở duyên lành

Gặp nhau trong cảnh chiếu mành cùng che

Thị Nở vốn ở nhà quê

Trót ba mươi tuổi người chê, ế chồng

Mả hủi dòng giống ai trông

Ma chê, quỷ sợ xấu không ra gì

Chí nhìn Thị, cười hì hì

Giờ đây Thị Nở còn gì để thân

Mắt cười, môi bạnh toàn phần

Tình yêu làm Thị dần dần có duyên.

Tình yêu của Chí còn nguyên

Húp cháo hành nóng, mắt hiền nhìn yêu

Thị Nở nàng kể cũng liều

Năm ngày hạnh phúc chung lều người ta

Ngày thứ sáu, mới nghĩ ra

Còn bà cô thị đi xa mới về

Thị Nở nhìn Chí cười hì

Thị về xin phép cô đi lấy chồng

Bà cô thị quát rằng: "Không!

Ba mươi tuổi, mà không trót đời

Ai lại lấy thằng “con trời”

Không cha, không mẹ, không nơi cậy nhờ..."

Dở hơi Thị lại ngẩn ngơ

Lon ton chạy tới chửi vơ Chí Phèo

Chửi rồi "ngúng nguẩy" đi vèo

Chẳng thèm để ý Chí Phèo nghĩ chi

Chí Phèo chưa hiểu chuyện gì?

Niềm vui, hạnh phúc, tình si dỗi hờn?

Con đường dài, lại dài hơn...

"Ai cho lương thiện" trong cơn đau này?

Chí Phèo nửa tỉnh nửa say

Cầm con dao sắc tìm ngay kẻ thù

Đường đi sao cứ mịt mù

Bá Kiến đẩy Chí vào tù là đây

"Trả cho tao, lương thiện ngay!

Hỏi ai xoá hết sẹo này cho tau?"

Nỗi đau nối tiếp nỗi đau

Chiếc cầu bắc nhịp còn đâu nữa mà

Tình yêu Thị Nở bay xa

Con đường hạnh phúc nhạt nhoà khói mây

Nói sao hết nỗi đau này!

Làm sao có thể về ngay loài người

Nở từ chối , Chí hận đời

Chí Phèo chấm dứt loài người thương ta

Nhát dao chí mạng vung ra

Bá Kiến nhận lấy chẳng tha được rồi!

Chí Phèo kết liễu cuộc đời

Tự mình chấm dứt một thời khổ đau.

Thị Nở chạy đến coi mau

Thấp thoáng lò gạch ẩn sau bụng mình

Chẳng lẽ nào Thị lại sinh

Một Chí Phèo nhỏ, cực hình như cha?

Tình thương nhân loại sáng loà

Nam Cao đau đớn, vỡ oà nỗi đau

Chí Phèo kiếp trước, kiếp sau...

Nỗi đau ... nối tiếp nỗi đau tận cùng

Dân nghèo muôn kiếp mịt mùng

Bao giờ Chí  được sống chung kiếp người?

Sau cái chết- Chí mỉm cười ?

Nam Cao-mong mỏi Chí người thiện tâm? (HỒ TỊNH VĂN)

Nguyên Nguyên

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ho Tinh Van